۲۱ژوئیه ۲۰۲۵ - یک پژوهش جدید که در نشریه The Lancet Diabetes & Endocrinology منتشر شده است، نشان داد که کم ‌کاری تیروئید ایزوله[1] (Isolated Hypothyroxinemia) و نه کم‌ کاری تیروئید تحت ‌بالینی، با احتمال بالای ابتلا به دیابت بارداری مرتبط است.

دکتر یوریس اوسینگا از مرکز پزشکی اراسموس در هلند و همکارانش نوشتند: "کم‌ کاری تیروئید تحت ‌بالینی و دیابت بارداری هر دو از اختلالات غدد درون ‌ریز هستند که ممکن است هم ‌زمان در دوران بارداری رخ دهند. آنها اشاره کردند که هورمون‌ های تیروئیدی می ‌توانند بر متابولیسم گلوکز تأثیر بگذارند، اما شواهد موجود در دوران بارداری محدود است. بنابراین، ما یک مرور نظام‌ مند و فراتحلیل انجام دادیم تا بررسی کنیم که آیا اختلالات هورمونی تیروئید یا بیماری‌ های تیروئیدی خطر دیابت بارداری را افزایش می ‌دهند یا خیر."

دکتر اوسینگا گفت:پیام اصلی این است که سطح پایینT4  آزاد و کم ‌کاری تیروئید ایزوله در دوران بارداری با خطر بالاتر دیابت بارداری، افزایش سطح گلوکز و مقاومت بیشتر به انسولین مرتبط هستند. جالب اینجاست که شرایطی مانند کم ‌کاری تیروئید تحت ‌بالینی و خودایمنی تیروئید که قبلاً به‌ عنوان عوامل خطر در نظر گرفته می ‌شدند، به نظر نمی رسد که در اینجا نقشی داشته باشند. این یافته‌ ها درک ما را از تعامل عملکرد تیروئید و متابولیسم گلوکز تغییر می ‌دهد و داده ‌های قوی ‌تری درباره ارتباط هورمون ‌های تیروئیدی با شاخص‌ های متابولیسم گلوکز ارائه می ‌کند.

این فراتحلیل شامل داده‌ های ۶۳۵۴۸زن باردار از ۳۱گروه مطالعاتی (منتشرشده و منتشرنشده) بود. سطح غیرطبیعی هورمون ‌های تیروئیدی در زنانی که آنتی ‌بادی پراکسیداز تیروئید نداشتند، به‌ عنوان مقادیری تعریف شد که پایین ‌تر از صدک ۲.۵یا بالاتر از صدک ۹۷.۵در هر گروه خاص بودند. میانگین شیوع دیابت بارداری در این گروه ‌ها ۴.۷ درصدبود.از میان ۵۲۶۳۲ زن که آنتی‌ بادی پراکسیداز تیروئیدشان اندازه‌ گیری شده بود:۳.۲ درصد کم‌ کاری تیروئید تحت ‌بالینی داشتند، 2.2 درصد کم‌ کاری تیروئید ایزوله داشتند، 1.3درصد پرکاری تیروئید تحت‌ بالینی داشتند و 0.9 درصد پرکاری تیروئید آشکار داشتند.

در میان ۴۵۹۰۰ زن از ۱۷گروه مطالعاتی، زنانی که دچار کم‌ کاری تیروئید ایزوله بودند، نسبت به زنان با عملکرد طبیعی تیروئید (یوتیروئیدیسم)، احتمال بیشتری برای ابتلا به دیابت بارداری داشتند (نسبت شانس تعدیل ‌شده: ۱.۵۲؛ فاصله اطمینان ۹۵ درصد: ۱.۱۷تا ۱.۹۸). سایر بیماری ‌های تیروئیدی با افزایش خطر دیابت بارداری ارتباطی نداشتند. همچنین، مثبت یا منفی بودن آنتی ‌بادی ‌های پراکسیداز تیروئید و تیروگلوبولین نیز با دیابت بارداری مرتبط نبودند.

دکتر اوسینگا افزود:آنچه شگفت ‌انگیز بود، نبود ارتباط بین کم‌ کاری تیروئید تحت ‌بالینی یا آنتی ‌بادی ‌های تیروئیدی با دیابت بارداری بود. این بیماری ها مدت ‌هاست که موضوع بحث بوده ‌اند، و یافته‌ های ما واقعاً این تصور را به چالش می‌ کشند که آن‌ ها نقش مهمی در خطر دیابت بارداری دارند.

یافته‌ های هورمونی از آنالیز داده ها نشان داد:

· سطح پایینT4  آزاد با افزایش احتمال دیابت بارداری مرتبط است(P < 0.0001)

· هیچ ارتباطی بین هورمون محرک تیروئید(TSH)  و دیابت بارداری مشاهده نشد. سطح بالای T3 آزاد با احتمال بیشتر دیابت بارداری در میان ۲۴۶۴۴ زن در ۱۱ گروه مرتبط بود (نسبت شانس تعدیل ‌شده: ۱.۱۸)

· سطح بالایT3  کل نیز با احتمال بیشتر دیابت بارداری در میان ۱۶۵۱۰زن در ۷گروه مرتبط بود (نسبت شانس تعدیل ‌شده: ۱.۱۷)

·  TSHبا دیابت بارداری یا هیچ شاخص گلوکزی ارتباط نداشت.

· T4 آزاد با سطح گلوکز در تست تحمل گلوکز خوراکی ۱ساعته و ۲ساعته ارتباط منفی داشت( P = 0.0009و P = 0.0007).

دکتر اوسینگا تأکید کرد که این مطالعه باید منجر به بازنگری در نحوه ارزیابی خطرات تیروئیدی در زنان باردار شود.او افزود: این نتایج همچنین نشان می ‌دهند که باید در مورد اهداف درمانی اختلالات خفیف تیروئیدی مانند کم‌ کاری تیروئید تحت ‌بالینی در دوران بارداری تجدید نظر کنیم. درمان با لووتیروکسین احتمالاً تأثیری بر خطر دیابت بارداری ندارد، چون این شرایط برخلاف تصور قبلی، با دیابت مرتبط نبودند.

نیاز به تحقیقات بیشتر

در یادداشتی مرتبط، دکتر سان لی از دانشگاه بوستون نوشت: اگرچه کم‌ کاری تیروئید تحت ‌بالینی با افزایش خطر دیابت بارداری مرتبط نبود، اما مطالعات بیشتری برای بررسی کم‌ کاری تیروئید ایزوله در دوران بارداری مورد نیاز است.

او گفت:مطالعات آینده ‌نگر با طراحی مناسب یا کارآزمایی ‌های بالینی با روش ‌های اندازه‌گیری دقیق، برای تأیید ارتباط احتمالی بین کم‌ کاری تیروئید ایزوله و پیامدهای نامطلوب بارداری ضروری هستند. همچنین، بررسی مزایای درمان با لووتیروکسین در این شرایط باید در مطالعات بالینی با طراحی خوب، انجام شود.

دکتر لی افزود:هنوز مشخص نیست که آیا این فراتحلیل می‌ تواند منجر به تغییر در غربالگری عملکرد تیروئید در دوران بارداری شود یا خیر. آزمایش‌ های آزمایشگاهی ممکن است به‌ دلیل تغییرات سطح پروتئین در بارداری، بطور کاذب سطحT4  آزاد را پایین نشان دهند، و سطح غیرطبیعی T4 آزاد باTSH  طبیعی ممکن است نشانه ‌ی اختلالی غیر از بیماری تیروئید باشد.

در پایان، او توصیه کرد:تا آن زمان، غربالگری دقیق ‌تر دیابت بارداری در میان زنان مبتلا به بیماری های تیروئید شناخته ‌شده ممکن است اهمیت داشته باشد.

منبع:

https://www.healio.com/news/endocrinology/20250721/isolated-hypothyroxinemia-may-raise-gestational-diabetes-risk